Een tapijt verkopen: de kanalen vergeleken

Weet eerst wat u verkoopt

Geen enkel kanaal kiest u vóór deze stap. Een handgeknoopt tapijt en een machinaal tapijt verkoopt u niet op dezelfde plaats, en het verschil leest u in tien seconden aan de achterkant af: bij een handgeknoopt tapijt verschijnt de tekening aan de achterzijde even scherp als aan de voorzijde en zijn de knopen licht onregelmatig; bij een machinaal tapijt is de achterkant regelmatig, vaak met een doek gedubbeld, en is de tekening er vaag. De gids om een handgeknoopt tapijt te herkennen beschrijft de andere tests.

Neem vervolgens de exacte afmetingen op, in centimeter en zonder de franjes. Fotografeer de voorkant in zijn geheel, de achterkant in zijn geheel, en een close-up van de knoping op enkele centimeter, bij daglicht en zonder flits. Die drie beelden en die twee maten volstaan om van eender welke vakman een eerste advies te krijgen, en besparen u de moeite een zwaar tapijt voor niets te laten verplaatsen.

Noteer ten slotte eerlijk de gebreken: opgebruikte franjes, opengevallen zelfkanten, slijtage in het midden van het looppad, afgegraasde vlakken, kringen, geur, oude restauraties. Ze zullen toch gezien worden, en een verkoper die ze aankondigt, krijgt een betere prijs: een koper die een gebrek ontdekt, veronderstelt dat er nog andere zijn.

Het veilinghuis

Dit is het kanaal dat uw tapijt in één keer aan het grootste aantal serieuze kopers toont. U geeft het stuk af, het wordt onderzocht, geschat, in de catalogus van een komende veiling opgenomen en op de dag zelf toegewezen. De kosten voor de verkoper worden op de opbrengst van de verkoop ingehouden; elk huis bepaalt de zijne en publiceert ze in zijn algemene voorwaarden. Vraag ze schriftelijk op vóór u afgeeft, samen met wat er nog bij komt: fotografie, verzekering, transport, en soms kosten wanneer het lot geen koper vindt.

Twee beperkingen horen erbij. Eerst de termijn: de kalender is die van de veilingen, niet de uwe, en tussen de afgifte en de uitbetaling rekent u de tijd om de veiling voor te bereiden en daarna die van de betaling door de koper. Vervolgens het toeval, en dat is reëel: een openbare verkoop is een gebeurtenis, op één datum, in één zaal. Zijn de twee of drie liefhebbers die zo'n stuk wilden er die dag niet, dan gaat het lot weg tegen de reserveprijs of blijft het onverkocht — en een lot dat zonder succes gepasseerd is, biedt men nadien moeilijker opnieuw aan.

Het is het goede kanaal voor een stuk met een herkenbare markt: oud, in goede staat, van een gezochte herkomst, groot van formaat en van goede makelij. Het is het slechte kanaal voor een gewoon tapijt uit het laatste derde van de twintigste eeuw, sterk versleten of van een ongebruikelijk formaat: het bezet voor niets een catalogusnummer en zal u twee transporten gekost hebben.

De rommelmarkt en de vlooienmarkt

U verkoopt zelf, u wordt meteen betaald, en niemand houdt iets in. Dat is het enige goede nieuws, maar het klopt. De rest is werk: het tapijt vervoeren, een hele dag een standplaats bemannen, het uitgerold tonen — een opgerold tapijt verkoopt niet —, en het 's avonds weer meenemen als het niet weg is.

Weet vooral wie er op een markt koopt. Dat zijn hoofdzakelijk wederverkopers, die koopwaar komen halen tegen een prijs die hun een marge laat, en die beter dan u herkennen wat u hebt. U verkoopt dus tegen een handelaarsprijs zonder van het werk van de handelaar te genieten. Voor een stuk zonder grote waarde, of zwaar beschadigd, is dat redelijk en snel. Voor een oud stuk is het het kanaal waar het verschil tussen wat u ontvangt en wat het stuk waard is het grootst is.

De onlineplatformen

Het publiek is het ruimste van allemaal, en dat is hun enige beslissende voordeel. Al de rest komt op u neer, om te beginnen het gewicht. Een handgeknoopt wollen tapijt weegt in de orde van tweeënhalve tot vier kilo per vierkante meter, naargelang de dichtheid en de hoogte van de pool: een stuk van 200 × 300 weegt dus vijftien tot vierentwintig kilo, opgerold over bijna twee meter. Dat past niet in een afhaalpunt en evenmin in een gewoon verzendtarief, en het transport weegt zwaar in de beslissing van de koper.

Dan komen de geschillen. Een koper die bij ontvangst slijtage ontdekt die hij op de foto's niet had gezien, opent een klacht, en de kopersbescherming legt de bewijslast en de kosten van de terugzending doorgaans bij de verkoper. Een tapijt, waarvan de staat op een scherm slecht te beoordelen is en waarvan de terugzending duur is, is een slecht voorwerp voor dat mechanisme.

Ten slotte de prijs. Op die sites verschijnt uw handgeknoopte tapijt in dezelfde resultatenlijst als nieuwe importtapijten die tegen de prijs van vast tapijt worden verkocht. De koper die het verschil kan zien bestaat, maar hij is zeldzaam en hij begint met onderhandelen. Tel daarbij de niet-nagekomen afspraken en de huisbezoeken van mensen die u niet kent, voor een volumineus voorwerp dat met twee gedragen moet worden.

Dit kanaal past goed bij een klein formaat in goede staat, dat de koper onder de arm kan meenemen, en bij een verkoper die tijd voor zich heeft.

Het depot bij een handelaar

Het tapijt blijft uw eigendom en wacht bij een handelaar tot er zich een koper voor dat soort stuk aandient. Dat is vaak de beste prijsverwachting na een geslaagde openbare verkoop, omdat het tapijt gereinigd, uitgerold en verzorgd getoond wordt, aan mensen die precies dat zoeken.

In ruil hebt u geen enkele greep op de termijn: het kan drie weken zijn of twee jaar, en u wordt pas na de verkoop betaald. Laat een ontvangstbewijs van het depot opmaken dat het stuk benoemt, met de opgemeten afmetingen, de staat met de gebreken, de afgesproken bodemprijs, de commissie, de duur van het depot en de verzekeringsdekking tijdens die periode. Een depot zonder geschreven document is geen depot: het is een uitlening.

De directe aankoop, en wat ze u kost

Het principe is eenvoudig. Een handelaar onderzoekt het tapijt, noemt een prijs, en als u akkoord gaat neemt hij het mee en betaalt hij u. Dat is wat wij doen: gratis schatting aan huis, het bedrag in uw bijzijn genoemd en schriftelijk achtergelaten, ophaling inbegrepen, betaling dezelfde dag — cash tot 3.000 euro, daarboven per instantoverschrijving of bankcheque, zoals artikel 67 van de wet van 18 september 2017 oplegt, dat elke contante betaling tot 3.000 euro beperkt.

Laten we nu het nadeel noemen, want het bestaat en het is structureel. Een directe aankoop brengt minder op dan een geslaagde openbare verkoop. Dat is mechanisch: de koper schiet het geld voor, legt het tapijt vast, neemt de reiniging en de eventuele restauratie op zich, en draagt het risico het niet te verkopen, of het pas over twee jaar te verkopen. Dat risico heeft een kostprijs, en die kostprijs wordt afgetrokken van de prijs die hij u voorstelt. Niemand kan u tegelijk vandaag betalen en de prijs betalen van een veiling die goed zou zijn afgelopen.

Wat u in ruil krijgt is even reëel: een vast bedrag, meteen, zonder transport, zonder kosten, zonder commissie, zonder koper te zoeken en zonder onverkocht lot dat terugkomt. Voor een nalatenschap die binnen een vastgelegde termijn geregeld moet worden, voor een lot van meerdere stukken, voor een verhuizing is dat vaak de beste verhouding tussen wat men ontvangt en wat men eraan besteedt. Voor een zeldzaam stuk, in goede staat en zonder haast, kan een veilinghuis het beter doen. Wij zeggen het wanneer dat zo is.

Twee aanbiedingen vergelijken zonder u te vergissen

Drie voorzorgen volstaan. De eerste: vergelijk op dezelfde maten. Enkele centimeter verschil op een groot formaat verandert de oppervlakte, en dus het bedrag. Laat opmeten zonder de franjes, in uw bijzijn, en noteer de maat eens en voor altijd.

De tweede: eis een geschrift dat het stuk benoemt. Handgeknoopt of niet, herkomst, opgemeten afmetingen, materiaal van de pool en van de fondering, staat met de gebreken één voor één opgesomd, voorgesteld bedrag. Een bedrag dat zonder beschrijving wordt genoemd, valt met niets te vergelijken en helpt u zes maanden later evenmin, niet voor een verdeling tussen erfgenamen en niet voor een verzekering.

De derde: een schatting hoort u niets te kosten, en ze hoort niet aan de verkoop gekoppeld te zijn. Wees op uw hoede voor het omgekeerde schema, waarbij men een expertise betaalt om daarna een aankoopvoorstel te krijgen. Het advies van een handelaar is trouwens geen beëdigde expertise, en een eerlijke vakman zal u dat zeggen in plaats van u het ene document voor het andere te verkopen.

Blijft één vraag die altijd terugkeert: moet er vóór de verkoop gereinigd of gerestaureerd worden? Een wasbeurt is vaak verantwoord, omdat een proper tapijt beter te beoordelen is. Een zware restauratie die wordt ondernomen om de prijs op te drijven, veel minder vaak: de koper betaalt wat hij ziet, hij heeft die restauratie niet gekozen, en de uitgave wordt niet altijd in de prijs terugverdiend. Vraag advies vóór u kosten maakt. Voor een lot of een huis dat leeggemaakt moet worden, zie ontruiming en nalatenschap.